Zoekresultaten voor: familie

Verborgen Familieverleden Documentaire terugkijken met NPO Start

Dinsdag 20 november zond de KRO om 16.50 op NPO2 de prachtige documentaire uit over het project Verborgen Familieverleden van Ferdi Schrooten en van mij. Gemaakt door Olaf Koelewijn olafkoelewijn.nl
Om je geheugen even op te frissen. Ik schreef er al eerder over.
Als je het gemist hebt, je kan het nu terugkijken via NPO Start

Verborgen Familieverleden op TV 20 november

Het project Verborgen Familieverleden is succesvol. Voor eerdere blogs hierover zie hier. Een algemene beschrijving van het project vind je hier. De laatste uitvoering van het project  te Valkenswaard is met ruim 50  leerlingen afgerond. Veel leerlingen hebben middels research prachtige verhalen over hun overleden bloedverwanten opgediept en hiermee heel mooie vertellingen gemaakt. Voor de KRO/ NRCV is hierover een fraaie documentaire gemaakt door Olaf Koelewijn, regisseur/ documentairemaker. De KRO/NCRV zendt op dinsdag 20 november om 16:45 uur op NPO2 de documentaire ‘Dode Bloedverwanten’ uit  in het programma ‘Roderick zoek licht’. Omroep Brabant volgt met een uitzending in de kerstvakantie.
We hebben dit project inmiddels op 3 scholen uitgevoerd, waarvan op een school al twee keer, en we zijn nu in gesprek met twee scholen in Friesland. De leerdoelen zijn in eerste instantie gericht op onderzoeksvaardigheden, digitale geletterdheid en schrijven. Al deze vaardigheden worden in dit project betekenisvol geïntegreerd. Maar we zien dat, doordat het onderzoek gericht is op het eigen verleden, dat het ‘Biesta-doel’ persoonlijkheidsvorming ook in beeld komt. Sommige leerlingen hebben van alles over zichzelf ontdekt en daar uit zichzelf intensief op gereflecteerd. En opa’s en oma’s vonden het ook heel leuk en werden vaak betrokken in het onderzoek.
In de scholen in Friesland onderzoeken we ook de vakoverstijgende uitdaging met inzet van Geschiedenis/ Maatschappijleer en Engels om de samenhang met andere vakken te benadrukken. Transfer van algemene (taal)vaardigheden en inzetten hogere orde vaardigheden in een betekenisvolle leertaak.
Ook wordt gesproken met culturele fondsen. Een aantal fondsen heeft al positie gereageerd. Bijdragen uit deze fondsen kan mede worden ingezet om de kosten voor de school te reduceren. Doen jullie ook mee?

Onderwijsproject Verborgen Familieverleden nu ook op televisie: leerling ontdekt zijn verleden

De schrijvende pers was al geïnteresseerd in het onderwijsproject Verborgen Familieverleden van Ferdi Schrooten en mij. Het project is gericht op schrijfvaardigheid, onderzoeksvaardigheden, onlinegeletterdheid, maar ook op het onderwijsdoel persoonlijkheidsontwikkeling.
Nu is ook de televisie geïnteresseerd geraakt. In het kader van 5 mei heeft de televisiezender NH Nieuws aandacht besteed aan ons project ‘Verborgen Familieverleden’. Ze hebben in Huizen en Bussum met een leerling, Ian Pennekamp, en zijn familie gedraaid. “Ian (…) ging voor een schoolopdracht op zoek naar het onbekende verhaal van zijn overgrootvader tijdens de Tweede Wereldoorlog. Maar wat eerst een leuke opdracht leek, bleek een donker randje te hebben”. Voor Ian heeft zijn ontdekking wel een dubbele lading: “Als je hoort hoe aardig hij was, dan is hij dus niet die NSB’er. Oorlog doet soms rare dingen met je.”. Ian heeft door dit te onderzoeken ook een duidelijke ontwikkeling doorgemaakt. Mooi om dit ook in het onderwijs te kunnen stimuleren. Ian is een leerling op Huizermaat, waar we de tweede (turbo)versie van het project hebben uitgevoerd.
We zijn nu bezig Omroep Flevoland ook enthousiast te krijgen. Trots. Look and wonder. Hier nogmaals een link naar het programma. Misschien is het ook voor jouw school interessant. Neem dan contact op en we praten verder.

Onderwijsproject Verborgen Familieverleden ook interessant voor de pers

Het onderwijsproject Verborgen Familieverleden van Ferdi Schrooten en mij krijgt steeds meer aandacht van de lokale pers, zowel van dagbladen als van televisie. Zie eerdere blogs over dit onderwijsproject hier en hier.
Betekenisvol onderwijs en koppeling met onderzoeksvaardigheden, onlinegeletterdheid/ digitale geletterdheid, schrijven en persoonlijkheidsvorming is interessant, en niet alleen voor leraren.

Ook de televisie heeft belangstelling. Op 20 april kwam NH TV/ Media op bezoek om het Scholengemeenschap Huizermaat in Huizen voor een item over de lesmodule ‘Verborgen Familieverleden’. Ze hebben daarbij een leerling geïnterviewd die onderzoek had gedaan naar zijn grootvader die in de Tweede Wereldoorlog zowel aan de goede als aan de verkeerde kant had gestaan. NT TV heeft opnamen gemaakt op school, maar gaat ook, samen met de leerling praten met de familie. Dit item wordt gemaakt in de aanloop naar 4&5 mei op tv.

In de schrijvende pers staan artikelen in de Gooi en Eemlander en in het Nieuwsblad voor Huizen.

Gooi en Eemlander

 

 

Lesmodule Verborgen familieverleden ook op tweede school afgesloten. Schrijven en onlinegeletterdheid revisited.

Het project Verborgen familieverleden is door Ferdi Schrooten en Jeroen Clemens nu op twee manieren op twee scholen, Helen Parkhurst en Huizermaat, uitgevoerd .
Het project richt zich met name op geïntegreerde onlinegeletterdheid en schrijfonderwijs, maar het is nog breder.  Zie voor meer informatie in eerdere blogs over dit project, hier en hier.

Op Helen Parkhurst was het een project met VWO5 van 10 weken, op Huizermaat hebben we er met VWO4 er een turbo-variant van gemaakt, twee voorbereidende lessen en, als keuzeproject,  in een projectweek 4 hele dagen. Op Huizermaat hebben we ook intensief samengewerkt op een besloten Facebook-pagina. Hierdoor was directe feedback en hulp op afstand mogelijk.
Op Helen Parkhurst hebben de leerlingen aan het eind volledige verhalen geschreven, waarvoor ze een cijfer kregen bij Nederlands. Op Huizermaat hebben ze naast gevonden bronnen, een opzet tot een verhaal geschreven en een poster waarop de leerlingen de resultaten van hun research hebben laten zien.

 

Over de resultaten heeft Ferdi Schrooten op zijn website geschreven en er is ook al een artikel verschenen in de Gooi en Eemlander.

Ook de leerlingen hebben er wat over gezegd, bijvoorbeeld over de vraag wat ze hebben geleerd “Ik heb geleerd op verschillende manieren te zoeken, als de ene manier niet lukt werkt de andere manier misschien wel.” “Ik heb geleerd hoe je onderzoek moet doen naar personen uit het verleden” of ” dat iedereen een verhaal heeft” en over de manier van leren “Heel goed ik vond het fijn dat we ze zefstandig konden werken” en “het was prima, er was genoeg hulp en een relaxte werksfeer”.
Ook hebben we een vraag gesteld over de transfer ‘Aan welke vakken of lessen zou je dit project kunnen koppelen? Kan je wat je hebt geleerd en verzameld nog ergens anders gebruiken?’ zeggen leerlingen ” Nederlands voor het verhaal, Ckv voor de poster, geschiedenis om dingen op te zoeken. Mijn vader vond het ook heel leuk dat ik dit project deed, want hij is ook meer van zijn vader te weten gekomen. Het kan dus ook heel leuk zijn voor de familie”.

Enkele conclusies die we kunnen trekken zijn:

  • dit kan een manier zijn om onderwijs in onlinegeletterdheid te integreren in het curriculum.
  • op deze manier kan er meer transfer komen van schrijfonderwijs.
  • op Helen Parkhurst konden we zo ook bezig zijn met creatief en literair schrijven. Schrijfonderwijs wordt weer breder en nieuwe genres zijn binnen bereik.
  • op deze manier hebben leerlingen onderzoek doen, leren, lezen online en schrijven als meer betekenisvol ervaren. Dit vergrootte de intrinsieke motivatie.
  • het kan zowel kort en in de turbostand, als lang. Dit heeft beide voordelen.
  • de begeleiders hebben ervaring opgedaan met het begeleiden op afstand via Facebook en mail. En zij hebben het heel leuk/ motiverend  gevonden om op deze manier te werken.

 

Ferdi en ik gaan over deze lesmodule een presentatie houden op de HSN conferentie in het najaar en willen met andere scholen in gesprek als zij hier ook voor voelen.

Nog een voorbeeld van waar het toe kan leiden: het begin van een verhaal van een leerling uit Helen Parkhurst, over van een heel mooie zoektocht naar haar voorouders:

Het uitzicht op de bergen en de zee liet mij denken dat de vakantie net begonnen is. De geur van de lavendelplant hing overal. Ik zat op het dak van het huis en genoot van de zon, die veel warmte gaf. Het was middag en het was tijd om even uit te rusten na het dagje op het strand. Mijn krullende haren waren nog nat door de zee. In het huis, waar ik vaak op vakantie ben geweest, hadden mijn overgrootvader en overgrootmoeder nog geleefd. Ik vond het huis zeer groot en ruim, maar als kind ervaar je vaak dit gevoel. Nu wonen daar Victor en Tatiana. Ze zijn al ruim 35 jaar getrouwd en hebben twee kinderen, die al hun eigen gezin hebben. Victor is een broer van mijn opa. Elke keer als mijn moeder aan het vertellen was over haar vader, verbeeldde ik Victor in mijn hoofd.  Grisha, mijn opa, was overleden nog voor mijn geboorte. Binnen in het huis stonden nog heel veel spullen, die van mijn overgrootouders en grootouders waren. Net als de meeste kinderen, was ik altijd naar alles nieuwsgierig en stak mijn neus overal in.

Een ‘coole’ bron uit Huizermaat.

 

 

 

Het project Verborgen Familieverleden gaat van start

Het project Verborgen Familieverleden gaat volgende week van start in mijn VWO5-klas. Helen Parkhurst, de school waar ik werk als leraar Nederlands, maakt er al reclame mee. We hebben er zin in. Betekenisvol leren, onderzoeksvaardigheden, hogere orde vaardigheden en onlinegeletterdheid in een. Wat wil je nog meer als leraar en als leerling. Zie ook eerdere post.

Helen Parkhurst — Daltonschool voor mavo, havo en vwo in Almere 2016-08-30 22-33-48

Update Lesmodule ‘Verborgen Familieverleden’ Onlinegeletterdheid en Onderwijs2032 bij Nederlands

nonc-theo-fotos_26499174970_o

UPDATE Paul Schnabel, de voorzitter van de commissie onderwijs2032 geeft ons een compliment.
“.. een mooi plan, al is uw eigen voorbeeld natuurlijk wel meteen zeer jaloersmakend. Op het gymnasium ben ik zelf – meer dan 50 jaar geleden – ook de sporen van mijn eigen familie in de archieven gaan zoeken en een jaar of tien geleden heb ik over mijn grootvader bij gelegenheid van het afscheid van de toenmalige directeur van het Nationaal Archief een verhaal geschreven. Ik steun uw plan dus van harte en het past ook zeker bij de ideeën van Platform Onderwijs 2032 ( al is het ook weer niet zo specifiek dat het alleen daarbij zou passen, zie mijn eigen activiteit tijdens het pre-Mammoetonderwijs). Met vriendelijke groet, Paul Schnabel”

 “Iedereen heeft ze: opmerkelijke, interessante, geheimzinnige, bewonderenswaardige, rare, maar ook beruchte en omstreden familieleden. Ook jij. Sommigen ken je, of heb je gekend. Maar wat weet je eigenlijk van bloedverwanten die al lang geleden zijn overleden? Van sommigen heb je wellicht nog nooit gehoord, laat staan dat je de bijzondere belevenissen uit hun leven kent. In de lesmodule ‘Verborgen Familieverleden’ wek je niet alleen een vergeten dode uit jouw eigen familiegeschiedenis weer tot leven. Je vertelt ook zijn of haar verhaal, in de vorm van een geschreven meesterproef. De beoordeling telt mee als cijfer voor het vak Nederlands.”  (deel van lesmateriaal voor de leerling)

Ik ben twee weken geleden begonnen met een lang project in VWO4, doorlopend tot februari 2017, wanneer de klas dus VWO 5 is geworden. Een tijdje geleden werd ik benaderd door Ferdi Schrooten, schrijver en zelfstandig (onderzoeks)journalist met twee decennia ervaring bij tv, print en online media in binnen- en buitenland. Hij is auteur van het non-fictieboek ‘Nonk Theo en de mijnen’. Hij wilde met me praten omdat hij een avontuurlijk onderzoek had gedaan naar een onduidelijke oom, Nonk Theo, die in de jaren ’50 was geëmigreerd naar Australië en daar rijk wilde worden met goud zoeken. Hij wist dat ik veel bezig was met onlinegeletterdheid en altijd geïnteresseerd ben in betekenisvol en uitdagend onderwijs. Hij zag veel aanknopingspunten van zijn onderzoek en mijn werk rond onlinegeletterdheid en uitdagend onderwijs voor nu. Het gesprek was heel interessant en we hebben inmiddels samen een lesmodule gemaakt waarin leerlingen zelf op zoek gaan naar interessante familieleden van lang geleden. In dit project wordt een groot beroep gedaan op de vaardigheden in onlinegeletterdheid van de leerlingen. Zoals bekend ben ik, naast lesgeven, bezig met onderzoek naar onlinegeletterdheid en het ontwikkelen van lesmateriaal samen met leraren en geef ik workshops en ondersteuning hierin. En nieuwe dingen uitproberen in je eigen klas is natuurlijk het meest leerzaam en zorgt er ook voor dat ik echte voorbeelden kan geven als ik met andere leraren werk. Ook ben ik altijd in voor voor leerlingen en mij uitdagende lesideeën. We hebben er allemaal veel zin in: Ferdi en ik, de leerlingen en de schoolleiding. Ik voer het eerst als een pilotproject uit, om te kijken wat goed gaat en wat beter kan. Daarna willen collega’s ook al mee doen. Misschien jij ook? Ik zal geregeld op mijn blog berichten hoe het verloopt.

Dit project past goed in recente ontwikkelingen in het denken, ook van de overheid, over onderwijsvernieuwingen. Zoals ik al in een eerder blogbericht schreef is de context voor het implementeren van onlinegeletterdheid bij Nederlands, en bij de andere vakken, beter geworden. ‘Verborgen Familieverleden’ is een voorbeeld van ‘betekenisvol onderwijs op maat’, zoals gepropageerd in de toekomstagenda ‘Ons onderwijs2032, onlangs gepubliceerd door Platform Onderwijs2032 onder leiding van Paul Schnabel. Binnen de lesmodule worden kennis en vaardigheden ontwikkeld door creativiteit en nieuwsgierigheid van de leerling aan te wakkeren en in te zetten. Motivatie komt voort uit leren aan de hand van ‘het echte leven’, nauw aansluitend bij het eigen ik en de eigen familie. Tevens draagt de lesmodule bij aan persoonsvorming en identiteitsontwikkeling van leerlingen, belangrijke pijlers onder het ‘toekomstgericht leren’. In al haar samenhang draagt de lesmodule bij aan Bildung, ontwikkeling en ontplooiing van leerlingen tot zelfstandige volwassenen die – om met een term uit ‘Ons onderwijs 2032’ te spreken – ‘vaardig, waardig en aardig’ zijn.

Hieronder wat meer informatie, geschreven door Ferdi Schrooten.
‘Verborgen familieverleden’ is een vernieuwend lesprogramma voor het voortgezet onderwijs. Deelnemende leerlingen halen informatie boven water over een lang geleden overleden familielid dat om wat voor reden dan ook de nieuwsgierigheid wekt. Er moet niet al te veel bekend zijn over het familielid; er moet nog wat te speuren en ontdekken zijn. Het onderzoek kan via alle denkbare bronnen: levend, papier, digitaal, online en offline. Denk daarbij onder meer aan interviews, (online) databanken en archieven. Op basis van gevonden en gewogen informatie schrijven de leerlingen uiteindelijk een meesterproef, in het Nederlands, voor het vak Nederlands. Andere vakken, zoals Geschiedenis, Maatschappijleer en CKV, kunnen bij het lesprogramma aansluiten. Dat maakt de lesmodule vakoverstijgend.
De lesmodule telt, verspreid over een aantal maanden, diverse lessen voor instructie, planning en begeleiding. Als start en als bron van inspiratie verdiepen de leerlingen zich in het boek ‘Nonk Theo en de mijnen’, van journalist en schrijver Ferdi Schrooten, een van de ontwikkelaars en begeleiders van deze lesmodule. Zijn boek beschrijft de bij tijd en wijlen gekmakende zoektocht naar sporen van een dode oom, die in Australië een even avontuurlijk als tragisch bestaan kende als pionier, kangoeroejager, geluk- en goudzoeker. In zekere zin gaan de leerlingen binnen de lesmodule op zoek naar hun eigen – ‘Nonk Theo’, maar dan in miniatuur en in hun eigen familie. De uitkomst is compleet ongewis. Dat maakt het proces spannend. Tegelijkertijd raakt het de leerlingen persoonlijk: ze wekken een bloedverwant tot leven.

 

 

Afscheid en nieuwe mogelijkheden

Op 5 september 2018 ben ik gestopt als leraar Nederlands. Op mijn laatste school, Helen Parkhurst, heb ik dan 15 jaar gewerkt. Het afscheid van de leerlingen is het moeilijkst.
Maar het geeft weer nieuwe mogelijkheden en ruimte. Ik heb meer tijd voor andere privé- en professionele activiteiten en kan mijn agenda geheel zelf bepalen.
Die professionele activiteiten blijven vooral gekoppeld aan digitale geletterdheid en taalonderwijs. Ik ga  door met mijn project Verborgen Familieverleden, blijf scholen, teams en leraren ondersteunen en ga  meer onderzoek doen op dit gebied. Ook zijn er al verzoeken voor gastcolleges.
Ik werken binnen nationale en internationale netwerken, waar ik lid van ben (of zoals bij Elinet, in een bestuursfunctie, Chairperson Digital Literacy). Kijk naar de activiteiten die ik de laatste jaren heb gedaan.
Neem contact op als je wil overleggen over mogelijkheden voor ondersteuning of gewoon een gesprek wil voeren. Een afscheid en nieuwe mogelijkheden.

HSN Conferentie 2017: een terugblik

De 31ste HSN Conferentie Onderwijs Nederlands was een groot succes. Er waren meer dan 500 deelnemers tijdens de twee dagen. Windesheim had alles geweldig georganiseerd, ruimtes, verzorging en ondersteuning. Hiervoor hulde.
Omdat ik het wel belangrijk vind veel te delen zal ik proberen hier zoveel mogelijk presentaties uit de stroom Innovatie en Digitale geletterdheid, waar ik stroomleider en zaalvoorzitter was, te delen.

Hier vind je het programma van vrijdag en zaterdag, zodat je nog even kan kijken waar je heen bent geweest of waar je niet bent geweest. De mooie conferentiebundel werd aan het begin al uitgereikt en zal later (maar de Taalunie is wat traag hierin) ook te downloaden zijn. Helaas worden de presentaties nog niet gedeeld op de site van de HSN. Hier staan alleen de presentaties waar ik het materiaal van heb ontvangen. Kom regelmatig terug om de aanvullingen te kunnen zien.

Facebook-groep Onlinegeletterdheid van start

Onlinegeletterdheid/ Digitale geletterdheid krijgt de laatste tijd wel de aandacht die zo nodig is. Maar het is nog vooral praten, rapporten schrijven en websites maken. Daar doe ik trouwens ook aan mee. En de verwarring is groot.
De praktische invulling is er echter nog maar mondjesmaat. Integratie in het curriculum is er nog nauwelijks. In deze Facebook-groep Onlinegeletterdheid in de praktijk wil ik een volgende stap doen en nog meer mensen uitnodigen praktisch te gaan ontwerpen en onderzoeken in de praktijk. Want er is een wil tot veranderen en energie onder de leraren en scholen. Ik heb dat in de praktijk ervaren, wanneer ik werk met leraren en scholen aan integratie van onlinegeletterdheid in het curriculum, vooral bij Nederlands, mijn vak. Voorbeelden zijn er ( zie bv hier ) , ideeën ook (zie hier en hier), maar die moeten op maat worden gemaakt en worden uitgebreid.
We kunnen het samen en hoeven niet te wachten op OCW, SLO en Kennisnet. En ik heb er nog steeds zin in. Aan de slag, dus. We starten als open groep en kijken of dat werkt. Zo niet dan maken we de groep besloten of heffen hem op. Denk mee, geef je mening en ontwerp mee. Je kan je daarnaast natuurlijk ook opgeven voor de Nieuwsbrief Onlinegeletterdheid.