Elinet’s bijdrage aan de European Conference on Literacy 2026
Ik ben medeoprichter en bestuurslid van Elinet. Elinet was aanwezig op de 24e European Conference on Literacy, Literacy. The Door to a Better World, die van 6 tot 8 juli 2026 plaatsvond in Ljubljana, Slovenië. Voor meer algemene informatie over de conferentie, zie dit eerdere bericht op de Elinet-website.
Elinet organiseerde twee symposia, die goed bezocht en positief geëvalueerd werden. Ik was een van de organisatoren van de Elinet-symposia en verzorgde ook zelf een presentatie.
- Learning Together Across Borders: International Perspectives on Adult Education
- Rethinking Digital Literacies for the AI Era: International Perspectives from ELINET
We delen graag informatie over beide symposia. Alle presentaties zijn te downloaden.
Symposium 1 — Learning Together Across Borders: International Perspectives on Adult Education
door Sandra Reeder-Langer, bestuurslid
Een van de hoogtepunten van ELINET’s programma op de European Conference on Literacy in Ljubljana was het symposium “International Perspectives on Adult Education.” Door onderzoekers uit Duitsland en de Verenigde Staten samen te brengen, liet de sessie zien hoe internationale samenwerking zowel onderzoek als praktijk in het volwassenenonderwijs verrijkt.
Volwasseneneducatie wordt in toenemende mate gevormd door digitalisering, veranderende arbeidsmarkten, migratie en veranderende maatschappelijke eisen. Om deze uitdagingen aan te pakken zijn nieuwe perspectieven nodig op hoe volwassenen gedurende hun hele leven geletterdheid en digitale vaardigheden ontwikkelen, en hoe docenten leermogelijkheden kunnen creëren die zowel inclusief zijn als aansluiten bij uiteenlopende leerbehoeften. Het symposium had daarom als doel complementaire internationale perspectieven samen te brengen die onderzoek, beleid en onderwijspraktijk met elkaar verbinden.
Georganiseerd en voorgezeten door Sandra Reeder-Langer (Pädagogische Hochschule Weingarten, Duitsland), verkende het symposium volwassenenleren vanuit complementaire invalshoeken, variërend van digitaal probleemoplossend vermogen en schrijven tot curriculumontwikkeling en de professionele praktijk van docenten.
De sessie opende met een presentatie van Gal Kaldes (Georgia State University, VS), Adaptive Problem-Solving In a Digital Environment, gebaseerd op gezamenlijk werk met Elizabeth L. Tighe (Georgia State University, VS), over adaptieve probleemoplossingsstrategieën van volwassenen in digitale omgevingen. Aan de hand van procesdata uit PIAAC liet de presentatie zien hoe volwassenen met verschillende geletterdheidsprofielen authentieke digitale taken benaderen, met implicaties voor onderwijs en toetsing.
Vervolgens presenteerde Daphne Greenberg (Georgia State University, VS) gezamenlijk onderzoek met Cynthia Puranik (Georgia State University, VS) naar digitale schrijfvaardigheden in de volwasseneneducatie: Adult Basic Education Assessment of Digital Writing Skills. De presentatie belichtte de digitale schrijfprestaties, houdingen en motivaties van volwassenen, en benadrukte waarom het versterken van digitale schrijfvaardigheid essentieel is voor volwaardige deelname aan de hedendaagse samenleving.
Namens de University of Minnesota Duluth (VS) introduceerde Aydin Durgunoğlu — wiens werk werd gepresenteerd door Daphne Greenberg — CILIA-T, een geïntegreerd curriculum dat academische taal, burgerschap, geschiedenis en digitale vaardigheden combineert voor immigranten en vluchtelingen: An integrated academic language, civics and history curriculum for adult learners. De presentatie liet zien hoe flexibele onderwijsprogramma’s succesvolle deelname aan nieuwe sociale contexten kunnen ondersteunen.
In de laatste presentatie onderzocht Sandra Reeder-Langer de rol van de digitale habitus van volwasseneneducatoren bij het creëren van betekenisvolle digitale leermogelijkheden: Who Creates Digital Learning Opportunities? The Role of Adult Educators’ Digital Habitus. De presentatie onderzocht hoe de overtuigingen, ervaringen en houdingen van docenten ten aanzien van technologie de vormgeving van inclusieve leeromgevingen in de basiseducatie voor volwassenen beïnvloeden.
Wat het symposium bijzonder memorabel maakte, was niet alleen de diversiteit aan perspectieven, maar ook de levendige uitwisseling tussen de deelnemers. Het publiek droeg doordachte vragen en stimulerende discussies bij, die de presentaties verder uitdiepten en nieuwe mogelijkheden voor toekomstige samenwerking openden.
We waren bijzonder verheugd met de sterke deelname van onze collega’s uit de Verenigde Staten, wier bijdragen de Europese perspectieven aanvulden en ELINET’s inzet voor internationale samenwerking versterkten.
Samen liet het symposium zien hoe internationale samenwerking leidt tot complementaire perspectieven op onderzoek naar volwasseneneducatie. Uit de presentaties kwam een gemeenschappelijke boodschap naar voren: het ondersteunen van volwassen lerenden vraagt niet alleen aandacht voor geletterdheidsvaardigheden zelf, maar ook voor de onderwijsomgevingen, digitale mogelijkheden en pedagogische praktijken die levenslang leren mogelijk maken.
Al met al lieten de presentaties zien hoe uiteenlopende theoretische en methodologische perspectieven bijdragen aan een vollediger begrip van geletterdheid bij volwassenen. De discussies onderstreepten het belang van internationale samenwerking bij het ontwikkelen van evidence-informed benaderingen die het volwassenenonderwijs in verschillende nationale contexten versterken.
Symposium 2 — Rethinking Digital Literacies for the AI Era: International Perspectives from ELINET
door Sandra Reeder-Langer
Kunstmatige intelligentie verandert in hoog tempo hoe we lezen, leren, communiceren en deelnemen aan de samenleving. Tegen deze achtergrond bracht ELINET een indrukwekkende groep internationale onderzoekers samen voor het symposium “Rethinking Digital Literacy for the AI Era: Frameworks, Practices, and Emerging Research” op de European Conference on Literacy in Ljubljana.
Nu kunstmatige intelligentie de manier verandert waarop mensen informatie tot zich nemen, kennis construeren en communiceren, kunnen digitale geletterdheden niet langer worden opgevat als louter technische vaardigheden. In plaats daarvan omvatten ze kritisch denken, ethisch oordeelsvermogen, betekenisgeving en geïnformeerde deelname aan een steeds meer door AI gemedieerde samenleving. Het symposium bracht onderzoekers uit verschillende onderwijscontexten samen om te verkennen hoe deze veranderende eisen toekomstig onderzoek, beleid en praktijk op het gebied van geletterdheid kunnen informeren.
Georganiseerd en voorgezeten door Sandra Reeder-Langer (Pädagogische Hochschule Weingarten, Duitsland), toonde het symposium actueel onderzoek uit Duitsland, de Verenigde Staten, Italië, Nederland en Spanje, en belichtte het de vele dimensies van digitale geletterdheden in een door AI gemedieerde wereld.
Het symposium opende met Sandra Langer (Duitsland), die een praktijkgericht raamwerk introduceerde voor het integreren van digitale media en AI in de basiseducatie voor volwassenen: Beyond Choosing Apps: An Orientation Framework for Integrating AI and Digital Media in Adult Basic Education. Op basis van bevindingen uit het GediG-project (www.gedig.online) liet de presentatie zien hoe digitale technologieën — waaronder AI-ondersteunde tools — digitale geletterdheden, autonomie van lerenden, gelijkwaardige deelname en kritische informatie-evaluatie kunnen bevorderen in door AI gemedieerde leeromgevingen.
Elizabeth L. Tighe (Georgia State University, VS) presenteerde vervolgens lopend onderzoek naar digitale leesprocessen bij geletterdheid van volwassenen: What Are Adult Readers Thinking? Exploring Digital Reading Strategies and Processing Times, waarbij hardop-denkprotocollen en analyses van leestijden werden gebruikt om beter te begrijpen hoe volwassenen digitale teksten navigeren, en hoe deze bevindingen onderwijs en toetsing kunnen informeren.
De focus verschoof daarna naar de digitale betekenisgeving van kinderen, toen Tiziana Mascia (Universiteit van Urbino, Italië), die ook Jennifer Rowsell (University of New Brunswick) vertegenwoordigde, gezamenlijk werk presenteerde over hoe door AI gevormde digitale verhalen storytelling, deelname van lezers en zelfrepresentatie in hedendaagse digitale omgevingen transformeren: Digitally Shaped Stories: How digital narratives transform children’s meaning-making and reader participation.
Vanuit Nederland ging Jeroen Clemens in op een van de meest actuele onderwijsvraagstukken van dit moment: hoe kunnen lerenden betrouwbare informatie onderscheiden van desinformatie in het tijdperk van AI? Literacy and truth. Handling information in a digital age. A big challenge to education. Zijn bijdrage leidde tot een geanimeerde discussie over kritische digitale geletterdheid en de verantwoordelijkheden van docenten in steeds complexere informatie-ecosystemen.
Het symposium werd afgesloten door Aoife Ahern (Universidad Complutense de Madrid, Spanje), die gezamenlijk werk presenteerde met Alicia Hernando Velasco (Universidad Complutense de Madrid, Spanje) over het ontwikkelen van kritische AI-geletterdheid in de lerarenopleiding: Integrating Critical AI Literacy in Language Teacher Education with a Multiliteracies Lens. De presentatie liet zien hoe aanstaande docenten hun multiliteracies kunnen ontwikkelen terwijl ze kritisch reflecteren op de kansen en uitdagingen die kunstmatige intelligentie met zich meebrengt voor het onderwijs.
Naast de afzonderlijke presentaties kenmerkte het symposium zich door een bijzonder open en collaboratieve sfeer. Deelnemers gingen actief met elkaar in gesprek, stelden doordachte vragen en brachten perspectieven vanuit uiteenlopende onderwijscontexten in. Deze uitwisselingen verrijkten elke presentatie en weerspiegelden de samenwerkingsgerichte geest die ELINET kenmerkt.
Een bijzonder hoogtepunt was de nauwe samenwerking tussen collega’s uit Europa en Noord-Amerika, die opnieuw liet zien hoe internationale partnerschappen onderzoek naar geletterdheid versterken en nieuwe ideeën inspireren binnen de onderwijssector.
Samen liet het symposium zien dat het bevorderen van digitale geletterdheden in het AI-tijdperk interdisciplinair denken en internationale samenwerking vereist. Hoewel de presentaties verschillende onderwijscontexten behandelden — van basiseducatie voor volwassenen en lerarenopleiding tot digitaal lezen door kinderen en informatiegeletterdheid — deelden ze een gemeenschappelijk uitgangspunt: lerenden voorbereiden om kritisch, zelfverzekerd en verantwoordelijk deel te nemen aan steeds complexere digitale omgevingen.
De discussies benadrukten dat digitale geletterdheden meebewegen met technologische veranderingen en daarom om even dynamische theoretische kaders, innovatieve pedagogieken en voortdurende dialoog tussen onderzoekers en praktijkbeoefenaren vragen.
Oorspronkelijke Engelstalige bron: jeroenclemens.nl